Bomen lossen alles op! Hitte in de stad? Plant een boom. Wateroverlast? Plant een boom. CO2 opslaan? Plant een boom. Een gezondere leefomgeving? Plant een boom. Meer biodiversiteit? Plant een boom. Meer wereldvrede? Plant een boom! Miljaar… die boom lijkt tegenwoordig wel de Heilige Graal. Zet er een boom bij en het probleem verdwijnt!
De boom is de universele oplossing geworden. Een soort groene pleister op elk ruimtelijk probleem. Multifunctioneel. Duurzaam. Enne, het liefst zonder ruimtebeslag, overlast en onderhoud.
We verwachten er ook wel heul veul van hè, van die bomen, ist nie?
Maar ja, ondertussen verandert het klimaat.
We staan erbij, kijken ernaar en zien het voor onze eigen ogen gebeuren.
En het wordt alleen maar heftiger volgens onderzoek van CSI-Trees, dat stressfactoren ziet stapelen:
• Hogere temperaturen, waardoor er ernstige groeiremming ontstaat.
• Extreme droogte, waardoor bomen verdrogen.
• Extremere buien, waarbij water niet infiltreert in de groeiplaats, maar afstroomt.
• Langere groeiseizoenen, waardoor bomen uitgeput raken.
• Warmere nachten, waardoor bomen niet herstellen van de stress overdag.
• Te natte winters, waardoor bomen verdrinken.
• Meer hittegolven, waardoor bomen volledig ontregeld raken.
Gloeiende genade!
Onze bomen hébben het al zwaar. En alles wijst erop dat ze het de komende decennia nog veel zwaarder krijgen.
En psies dáár wringt het!
We vragen bomen om onze problemen op te lossen, terwijl we ze in omstandigheden plaatsen die hun fysiologische grenzen structureel overschrijden.
Bomen moeten het klimaatprobleem oplossen, terwijl datzelfde klimaat steeds meer bomen sloopt.
Hé Verhagen, ff wakker worden!
Want het zijn niet alleen temperatuur en droogte die de pijlen op het bomenbestand richten.
Wà dènkte gij van de energietransitie!?
De woningbouwopgave?
Of ziekten en plagen die meeliften op een warmer klimaat?
Oeps…
En dan komt daar ook ‘ineens’ Brussel om de hoek kijken. Met de Europese Natuurherstelwet, of de EU-Natuurherstelverordening, zo ge wilt.
Die is klip en klaar!
Behoud wat je hebt en vanaf 2030 moet het steeds groener worden.
Geen afname van groen areaal.
Geen verlies van boomkroonbedekking.
Logisch. Nodig. Onvermijdelijk.
Maar ja, hoe dan?
We willen alles tegelijk: behouden, bouwen en transformeren.
En dat terwijl klimaatverandering de spelregels herschrijft.
Niet de boom faalt hier, maar wij falen. Wij maken keuzes zonder de ecologische gevolgen te dragen en schuiven de rekening door naar een levend systeem dat geen stem heeft.
Tja, dat betekent dat we anders moeten leren kijken. Niet op vandaag of volgend jaar, maar in ‘boomtijden’. Wat doet dit besluit met 2030, 2050 of 2080?
Hmmm, dat vraagt om kathedraaldenken.
Een visionaire blik. Ver vooruit kijken. Het betekent dat we niet één, maar drie keer moeten nadenken bij het kappen van een boom, het behouden ervan of het planten van een nieuwe.
Hoeveel draagt d’n deze – nu én straks – bij aan boomkroonbedekking?
De discussie over inheems en uitheems laat ik hier ff liggen. Da’s nog zo’n heilig huisje, maar jullie hebben aan een half woord genoeg, toch?
Besef dit:
Wij hebben als vakwereld dat groene goud in handen.
En we kúnnen ook écht het verschil maken!
Dus boombeheerders, ontwerpers en beleidsmakers:
Recht de rug en stel kritische vragen over de zin en onzin van kap, behoud en nieuwe aanplant.
Want zolang we bomen blijven behandelen als oplossing, als Heilige Graal en niet als kwetsbaar levend systeem, blijven we zelf verantwoordelijk voor het falen van een groene toekomst.
Een groene toekomst vraagt namelijk niet om heilige huisjes, maar om heilige keuzes.
Goed, ik wil daarom aan het eerste Groene Gebod: “Gij zult uw bestaande bomen koesteren” graag een nieuw gebod toevoegen:
“Gij zult bomen niet behandelen als sluitpost, maar als gelijkwaardige ruimtelijke factor in beleid en besluitvorming. Want wat geen gelijk speelveld krijgt, verliest altijd.”
Met groene groeten,
Joost Verhagen
De Boominee
Bron: https://www.boomzorg.nl/article/52494/bomen-lossen-alles-op
